Dobra reputacja przewoźnika 2026 — GITD dwa razy częściej cofa licencje niż dwa lata temu

W ciągu dwóch lat liczba postępowań o utratę dobrej reputacji przewoźnika drogowego wzrosła w Polsce ponad dwukrotnie — z niespełna 350 rocznie do blisko 840 (źródło: TruckFocus.pl, 2024-12-20). Główny Inspektorat Transportu Drogowego zapowiedział, że w 2026 roku ten trend nie tylko się utrzyma, ale przyspieszy — w planie kontroli na ten rok znalazło się około 1600 weryfikacji spełniania warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (źródło: eTransport.pl, 2025-12-29). Dla wielu firm transportowych to najważniejsze, a zarazem najmniej rozumiane ryzyko regulacyjne tego roku.

Czym jest dobra reputacja przewoźnika i dlaczego można ją stracić

Dobra reputacja to jeden z czterech warunków dopuszczenia do zawodu przewoźnika drogowego, obok siedziby, zdolności finansowej i kompetencji zawodowej zarządzającego transportem. Wymóg wynika z unijnego rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (źródło: EUR-Lex, Rozporządzenie 1071/2009). W praktyce oznacza to, że ani przedsiębiorca, ani osoba zarządzająca transportem w firmie nie mogą mieć na koncie określonej liczby poważnych naruszeń przepisów — m.in. dotyczących czasu pracy kierowców, stanu technicznego pojazdów, przewozu towarów niebezpiecznych czy nielegalnego kabotażu.

Reputację ocenia się w trakcie kontroli drogowych i w siedzibie firmy, a każde poważne naruszenie trafia do Krajowego Rejestru Elektronicznego Przedsiębiorców Transportu Drogowego (KREPTD). Tylko w 2024 roku do systemu wpisano ponad 2090 najpoważniejszych naruszeń, z czego 112 dotyczyło zdarzeń zgłoszonych przez inspekcje innych krajów UE (źródło: Log24.pl, 2024-12-18). Kiedy liczba i waga naruszeń przekroczy próg ustalony w przepisach, GITD wszczyna formalne postępowanie w sprawie oceny reputacji — i to właśnie liczba takich postępowań rośnie najszybciej.

117 postępowań o cofnięcie licencji — 114 zakończonych utratą

Konsekwencje utraty dobrej reputacji nie są symboliczne. Według danych cytowanych przez TruckFocus.pl, w 2024 roku GITD prowadził 117 postępowań w sprawie zawieszenia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, z czego aż 114 zakończyło się cofnięciem licencji (źródło: TruckFocus.pl, 2024-12-20). To oznacza, że niemal 98 procent wszczętych postępowań o cofnięcie licencji faktycznie kończy się utratą prawa do wykonywania zawodu — dla firmy transportowej to praktycznie wyrok, nie ryzyko.

Równie istotny jest wzrost liczby upomnień za pojedyncze, bardzo poważne naruszenie w przeliczeniu na pojazd we flocie: w 2024 roku inspektorzy wydali ich ponad 170, podczas gdy rok wcześniej — zero (źródło: Log24.pl, 2024-12-18). Innymi słowy, GITD zaczął stosować surowsze kryterium, które wcześniej praktycznie nie było egzekwowane. Liczba firm, które faktycznie straciły dobrą reputację, wzrosła z ponad 180 w 2023 roku do blisko 220 w 2024 (źródło: TruckFocus.pl, 2024-12-20).

Wszczęcie postępowania nie oznacza automatycznej sankcji — ale w praktyce zdecydowana większość spraw o cofnięcie licencji kończy się jej utratą.

Co najczęściej prowadzi do utraty reputacji

Katalog najpoważniejszych naruszeń, które wpływają na ocenę reputacji, jest szeroki, ale w praktyce kontroli powtarza się kilka kategorii:

• Przekroczenia czasu pracy i odpoczynku kierowców — najczęściej wykrywane naruszenie podczas kontroli drogowych i w siedzibie firmy, zwłaszcza przy manipulacjach zapisami tachografu.
• Przeciążenie pojazdu ponad dopuszczalną masę całkowitą, wykrywane m.in. przez systemy ważenia w ruchu.
• Naruszenia przy przewozie towarów niebezpiecznych (ADR) — brak wymaganej dokumentacji lub wyposażenia.
• Nielegalny kabotaż — przekroczenie limitu operacji lub brak wymaganych dokumentów potwierdzających legalność przewozu.
• Zły stan techniczny pojazdów stwierdzony podczas kontroli drogowej, w szczególności układu hamulcowego.

Każde z tych naruszeń, jeśli zostanie zakwalifikowane jako "najpoważniejsze" w rozumieniu przepisów, trafia do KREPTD i zaczyna ważyć na ocenie reputacji całej firmy — nie tylko konkretnego kierowcy czy pojazdu.

Plan GITD na 2026 rok — więcej kontroli, nie mniej

Zgodnie z planem opublikowanym pod koniec 2025 roku, Główny Inspektorat Transportu Drogowego zamierza w 2026 roku przeprowadzić około 1600 weryfikacji warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego, ze szczególnym naciskiem na najpoważniejsze naruszenia rejestrowane w KREPTD (źródło: eTransport.pl, 2025-12-29). Ten sam plan przewiduje kontynuację pełnego wykonania harmonogramu kontroli wojewódzkich inspektoratów transportu drogowego (WITD) przy użyciu mobilnych i stacjonarnych systemów rejestrujących, a także wydanie co najmniej 50 tysięcy rozstrzygnięć administracyjnych dotyczących naruszeń związanych z opłatami elektronicznymi (źródło: eTransport.pl, 2025-12-29).

Innymi słowy: intensyfikacja kontroli reputacji, którą obserwowano w latach 2023-2024, nie była jednorazowym zaostrzeniem polityki — to nowy, trwały poziom egzekwowania przepisów. Firma, która przez lata funkcjonowała z drobnymi zaległościami w dokumentacji czasu pracy czy stanu technicznego floty i nie była z tego powodu wcześniej niepokojona, w 2026 roku ma znacznie wyższe szanse na to, że te zaległości zostaną wychwycone i formalnie zakwalifikowane jako zagrożenie dla reputacji.

Jak firma transportowa może chronić dobrą reputację

Ochrona dobrej reputacji to w praktyce kwestia systematyczności, a nie jednorazowej interwencji prawnej po wszczęciu postępowania. Kilka elementów, które realnie zmniejszają ryzyko:

1. Regularny, wewnętrzny audyt zapisów tachografów — najlepiej co miesiąc, a nie dopiero przy kontroli. Większość poważnych naruszeń czasu pracy wynika z powtarzalnych, drobnych przekroczeń, które kumulują się niezauważone.
2. Dokumentowanie procedur ADR i kontroli technicznych tak, aby w razie kontroli firma mogła natychmiast wykazać zgodność, a nie dopiero ją odtwarzać.
3. Monitorowanie własnego wpisu w KREPTD. Przedsiębiorca ma prawo sprawdzić, jakie naruszenia zostały zarejestrowane na jego koncie, i reagować, zanim liczba punktów przekroczy próg wszczęcia postępowania.
4. Szkolenie zarządzającego transportem z aktualnych progów i kategorii naruszeń — kryteria są modyfikowane, a to właśnie zarządzający odpowiada personalnie za dobrą reputację razem z przedsiębiorstwem.
5. Szybka reakcja na wezwania GITD. Zignorowanie pisma lub spóźniona odpowiedź w toku postępowania są jednym z powodów, dla których tak duży odsetek spraw o cofnięcie licencji kończy się faktyczną jej utratą.

Dobra reputacja przewoźnika w 2026 roku przestała być formalnością sprawdzaną raz przy rejestracji działalności. Stała się bieżącym wskaźnikiem zgodności firmy z przepisami, aktywnie monitorowanym przez inspekcję i regularnie aktualizowanym w rejestrze KREPTD. Przy planowanych 1600 weryfikacjach w tym roku i utrzymującym się od dwóch lat trendzie wzrostowym postępowań, firmy transportowe, które traktują ten temat jako odległe ryzyko prawne, a nie bieżący element zarządzania flotą, prawdopodobnie odkryją swój błąd w najmniej dogodnym momencie — w trakcie kontroli.